Soms kan het leven alle creativiteit doen bevriezen

Onzekere creatieve mensen hebben het heel moeilijk, daar ben ik van overtuigd. Al vanaf dat ik een klein meisje was, wist ik wat ik wilde worden. Een hele beroemde schrijfster, die op een dag de “gouden griffel” zou winnen. Daarnaast tekende en schilderde ik graag en het liefst wilde ik ook op pianoles.

Geblokkeerde creativiteit

Door de geestelijke terreur van mijn stiefvader, die niets goed aan mij vond, blokkeerde ik volledig in het schrijven. Verhaaltjes verzon ik in mijn hoofd, maar ik durfde ze niet meer op te schrijven. Geld voor een piano was er niet, met lezen van andermans werk zouden mijn hersens krimpen. Menig tekening werd afgekraakt. Ik deed maar wat mij werd opgedragen en ik geloofde in mijn waardeloze aanwezigheid, mij regelmatig afvragend wat de zin van het leven was.

Mijn eerste man leerde mij dat ik waardevol was. Dat alles wat ik deed en wilde doen wel degelijk waarde zou kunnen gaan krijgen. Hij was kunstschilder, etser, tekenaar en bovenal noemde hij zichzelf praatjesmaker en prentjesmaker.

Ontluikende creativiteit

Omdat hij te goed in schilderen was, gaf ik dat vrijwel meteen op. Ik ontwikkelde daar in de nachtelijke uurtjes mijn eigen sierknipkunst. Ik maakte mijn eigen ontwerpen en stijl en wij exposeerden regelmatig samen of in een groep. Langzamerhand begon ik ook weer met schrijven. Maar zodra er mensen in mijn buurt kwamen die mijn werk niet konden waarderen, of uitgesproken kritiek hadden, klapte ik dicht en kon het soms een paar maanden duren eer ik weer eens aan iets nieuws begon. Ondanks vergeefse pogingen van mijn man.

Echter leerde ik daar iets essentieels wat mij in de rest van mijn leven verder hielp. Ik leerde kunst en met name klassieke muziek te waarderen. De mens erachter niet ongezouten af te kraken, zoals een man op één van onze tentoonstellingen zei: ‘Dat kan ik ook, je hebt het figuur gewoon overgetrokken. Dat is geen kunst.’

Noodlot

Zeven jaar later sloeg het noodlot toe. Van de één op de andere dag was ik opeens een alleenstaande moeder met twee hele kleine kindjes. Mijn man overleed, de oudste was bijna drie jaar en de jongste acht weken. Het enige wat ik bleef doen was dagboekjes schrijven, mijn creativiteit kwam letterlijk in de ijskast te staan.

Toen mijn oudste zoon probleemgedrag kreeg, waar ikzelf en het overlijden van zijn vader, de schuld van kregen, was mijn creativiteit ver te zoeken. Het was een kwestie van overleven.
Na bijna vijf jaar alleen moederen leerde ik mijn huidige man kennen, met twee meisjes uit zijn eerste huwelijk. Hoe hij mij ook aanmoedigde om mijn creativiteit weer naar boven te krijgen, het kwam niet echt van de grond.

Wel kreeg ik eindelijk een diagnose voor mijn zoon, autisme en een verstandelijke beperking. Heel langzaam begon ik daarna weer met schrijven. Daarin uitte ik mij makkelijker dan met praten. Mijn man begreep mij zelfs beter als ik het zwart op wit op papier zette.

Creativiteit wil zich toch uiten

Zeven jaar later ging ik hard met mijzelf aan de slag. De twee meisjes van mijn man gingen het huis uit. Voor mijn zoon vonden wij een heel geschikte woonplek om zich verder te ontwikkelen. Ik ging in therapie om het één en ander in mijn leven te gaan verwerken en door de rust kwam opeens ook weer een stuk creativiteit omhoog.
Ik begon weer te schrijven, te tekenen, te lezen, ik ging op keyboardles en de djembé kwam ook nog op mijn pad.

Vol trots kon ik vorig jaar zeggen dat ik twee boeken uitgegeven heb gekregen bij de Free Musketeers. Het ene na het andere verhaal kwam daarna op in mijn hoofd. Ik wilde zoveel tegelijk dat juist dat me weer deed blokkeren. Maar heel langzaam begin ik te beseffen dat ik verhalen kan schrijven. Boeken vol over wat ik heb meegemaakt. Het is bijna een onuitputtelijke verhalenbron. Mijn hoofd gaat sneller dan dat mijn vingers willen typen.

Nu pas voel en ervaar ik dat ik een heel sterk mens gebleven ben. Maar helaas moet ik nog wat bruggen oversteken naar de volledige zekerheid over mezelf. Dat de rust in mijn leven mij nu onrust brengt om in te willen halen, wat ik altijd wilde doen. Soms zoveel tegelijk willen, dat er daardoor niets uit mijn handen komt.

Soms kan het leven alle creativiteit doen bevriezen, de kunst is zodanig met jezelf aan de slag te gaan, dat er weer een goed evenwicht ontstaat. Dat is waar ik mee bezig ben.

Rachel Naomi

Van de redactie:
Rachel Naomi is o.a. schrijfster van ‘Beestachtige Fratsen’ dat afgelopen december is uitgekomen.
Twitter: @RachelvanderLee

Beschrijving ‘Beestachtige Fratsen’:
Als je goed naar dieren kijkt, hebben ze soms haast menselijke trekken. Sommige honden lijken op hun baas, of andersom. De wilde jonge dieren in dit boek maken het wel heel bont! Neem bijvoorbeeld de broertjes Pietje en Petertje Python. Elke dag maken ze ruzie. Als ze daardoor letterlijk met elkaar in de knoop raken, hebben ze een groot probleem! Moeten ze de rest van hun leven echt alles samen doen? Of worden ze op tijd uit hun situatie gered? Dit en nog veel meer beestachtigs kun je lezen in deze hilarische verhalenbundel.]

Foto boven door:  Beth Shea

Meer inspiratie nodig? Kijk dan hier:

• Plastic Hema dozen, ruimte maken.
• De ideeënradar
• Inspiratie zoek je niet – Inspiratie vindt jou
• Is creatieve inspiratie besmettelijk?
• Het gouden tijdperk