Afgelopen dagen werd ik weer ondergedompeld in de kracht van creatief denken. Om mijzelf verder te professionaliseren, volg ik trainingen in het deskundigheidsprogramma van het COCD (Centrum voor Ontwikkeling van het Creatief Denken).
In de sessie met Manu De Bruyn stonden onder andere creatieve technieken centraal in relatie tot metaforen, paradoxen en analogiën. Ik wil hier stil staan bij de paradoxale analogie. Deze analogie wordt ook wel ‘boektitel analogie’ genoemd, omdat boektitels vaak paradoxen bevatten, zoals bijvoorbeeld ‘De ondraaglijke lichtheid van het bestaan’
Uitgangspunt van de paradoxale analogie is dat in elk probleem een tegenstelling zit. Een probleem hebben betekent dat iets ‘haalbaar’ wordt geacht, terwijl het feitelijk hier en nu ‘onhaalbaar’ is. De uitspraak ‘haalbare onhaalbaarheid’ noemt men een paradox of schijnbare tegenstelling. Vele onopgeloste problemen hebben iets paradoxaals in zich. Het zijn juist de paradoxen die je op een spoor kunnen brengen van een richting van de oplossing.
De techniek heeft de volgende stappen:
1- Vertaal de kern van het probleem/vraag in enkele paradoxen (De verwijderingsstap).
2- Vervolgens ga je op zoek naar voorbeelden in de context van natuur-cultuur-techniek, waarin deze paradox grotendeels is opgelost.
3- Daarna probeer je zoveel mogelijk kenmerken van het gekozen voorbeeld op te sommen en terug te koppelen naar de naar de oorspronkelijke probleemstelling of vraag.
In Japan zegt men dat als in de natuur de paradox aanwezig is, dit de oplossing van je probleem in zich draagt.
{ 2 comments… read them below or add one }
En niet alleen in Japan.
De techniek van de paradoxale analogie vindt eigenlijk zijn oorsprong in het filosofische uitgangspunt van Thesis Antithesis >> Synthesis. (wikipedia)
* The thesis is an intellectual proposition.
* The antithesis is simply the negation of the thesis, a reaction to the proposition.
* The synthesis solves the conflict between the thesis and antithesis by reconciling their common truths, and forming a new proposition.
Vrij vertaald: ga op zoek naar de essentie van het conflict in je probleemstelling. De oplossing ligt in de vraag.
Heel fundamenteel, uitermate krachtig, maar niet gemakkelijk toe te passen in een gemiddelde creatieve sessie van een uurtje of 3 a 4 met middlemanagement op vrijdagmidddag.
De paradoxale analogie als techniek staat en valt met het vermogen om je uitdaging, je probleem, te generaliseren. Als je met een groep mensen aan de slag gaat merk je dat dat niet iedereen even gemakkelijk afgaat. Maar net als iedere vaardigheid kun je ook dit trainen : ) gelukkig! Een hulpmiddel daarbij is bijvoorbeeld: vraag je niet af hoe je een situatie/probleem kunt oplossen, maar hoe je het kunt laten ontstaan!!!
Ik noem het Powerful Innovative Thinking (PIT).
Powerful Innovative Thinking is afkomstig uit het russische OTSM/TRIZ, een methodologie die gebaseerd is op deze filosofie. Ze kent een aantal technieken om je te helpen door te dringen tot de kern van een vraag. Zoals de Root-Cause Analysis (Valeri Souckov): ‘wat veroorzaakt je probleem?’ en ‘biedt de situatie, naast een nadeel ook een voordeel?’ Zo ja, je hebt een conflicterende situatie, een dilemma, gevonden. In een initiele vraag zullen over het algemeen meerdere dilemma’s gevonden worden.Of je deze ook allemaal op moet lossen hangt af van de samenhang met andere conflicterende factoren.
Ik besteed graag veel aandacht aan de probleem- en vraagformulering. Inderdaad ligt naar mijn idee in de formulering van vraag het antwoord verborgen. De oplossing verschuilt zich in het hetgeen al aanwezig is. Het is de kunst deze te herkennen. Generaliseren van je dilemma (paradoxale analogie is een goed hulpmiddel) en de generieke oplossing terug herleiden naar jouw oplossing is wat het is : )
zusje@newshoestoday.com
Mooi je uitgebreide toevoegingen!
De open houding t.o.v. de voordelen van het probleem en de zoektocht naar de aanverwante dilemma’s brengt oplossingen en antwoorden, die er eigenlijk al gewoon zijn. Het is dus een herkenningstocht i.p.v. een zoektocht.
Dank voor dit inzicht!