Wat zou je als docent eerst doen? Leerlingen/studenten de leerstof doen leren of leerlingen/studenten leren hoe ze de leerstof moeten leren. “De meeste docenten antwoorden het tweede, maar toch beginnen we al 150 jaar met het eerste”, zegt de Britse psycholoog Tony Buzan, de goeroe van de ‘Mindmap’. Zit het kennisprobleem al fout bij de start?
Op www.teachers.tv geeft de Britse psycholoog Tony Buzan, de goeroe van de ‘Mind map’, antwoord.
Hoeveel leerlingen weten een probleem creatief op te lossen?
kleuters 90-95 %
lagere school 70-75 %
secundaire school 40-50 %
hoger onderwijs 20-25 %
volwassenen minder dan 10 %

Wat houdt creatief denken in?
Tony Buzan: “De snelheid waarmee je een oplossing vindt, gecombineerd met de originaliteit van de oplossing, het inzicht dat je hebt in het probleem, de verschillende perspectieven van waaruit je een probleem kan bekijken, enz.”
We worden dus steeds minder creatief als we voor problemen staan?
Tony Buzan: “Juist. Onze creativiteit neemt af met de leeftijd. Dat is op zich verontrustend maar nog veel verontrustender is dat leraren deze percentages bijna allemaal correct weten te voorspellen. We weten dus met zijn allen dat dit aan de gang is en doen er niets aan. En het is nog veel verontrustender als je weet dat over tien jaar zestig procent van alle jobs een hoge mate van creatief denken zullen vragen. Ik overdrijf niet als ik zeg dat we voor een wereldwijde creativiteitsramp staan. Er is in de vakliteratuur zoveel geschreven over de behoefte aan creativiteit als vandaag.”
Hoe komt het dat we steeds minder creatief denken?
Tony Buzan: “Daarvoor is de school mee verantwoordelijk. We geven les in oncreativiteit. Tot nu toe zijn we altijd bezig geweest met wat we moeten leren, niet met hoe we moeten leren. Uit de neuropsychologie leren we onze hersenen tijdens het leren netwerken vormen. Als we creatief denken leggen de hersenen veel meer netwerken aan dan als we passief kennis opslaan.”
Hoe kunnen we creatief denken en leren stimuleren?
Tony Buzan: “Door leerlingen en studenten uit te dagen in de lessen. Creativiteit is de vaardigheid om gedachten te creëren, ze te verbinden met elkaar, om originele ideeën te vormen, om een gedicht, een vraagstuk of een natuurfenomeen zoals de bliksem vanuit verschillende perspectieven te bekijken en om, ten slotte, dit alles te verwerken en om te zetten in een presentatie, een schrijfopdracht, een knutselwerk… Als je leerlingen enkel je leerstof aanbrengt, zullen ze hooguit die leerstof leren. Als je ze leert hoe ze moeten leren en van leren kunnen houden, zullen ze elke leerstof leren.”
bronnen:
- belgisch maandblad ‘Klasse’
- www.teachers.tv