Al lijkt het antwoord op een probleem nog zo eenvoudig, de realiteit laat zien dat zelfs voor een eenduidig probleem meerdere goede antwoorden te geven zijn.

Creatieve processen zijn vaak bedoeld om meerdere vernieuwende oplossingen te verzinnen voor bestaande problemen. Deze problemen zijn niet eenduidig op te lossen; er is niet één goed antwoord.

Veel andere situaties hebben wel een eenduidig antwoord. Bijvoorbeeld de vraag waar de uitgang is uit een bepaalde locatie. Erg eenduidig, wellicht zijn er meerdere uitgangen en daarmee meerdere juiste antwoorden, maar de set aan goede antwoorden is toch beperkt.

Creativiteit en eenduidige antwoorden gaan dan niet samen zou je denken, maar niets is minder waar. Soms moet je namelijk de eenduidigheid doorbreken om nieuwe mogelijkheden te kunnen zien.

Verschillende perspectieven

Soms is het antwoord namelijk wellicht toch niet heel eenduidig. Dit laat de volgende set aan borden goed zien. De foto’s van al deze borden heb ik gemaakt op het NS station in Best. Allemaal op hetzelfde perron zelfs.

Het ligt er dus maar aan waar je staat en vanuit welk perspectief je naar de situatie kijkt, wat het juiste antwoord is op de vraag “Waar is hier eigenlijk de uitgang?”. Elk bord zegt iets anders, soms door positie en soms door “taal”. En ze hebben allemaal gelijk, uiteindelijk wijzen ze allemaal naar dezelfde uitgang.

Verborgen aannames

Toch zitten hier ook allerlei aannames nog in verborgen. Want wat is de uitgang is, is natuurlijk afhankelijk van wie het vraagt. Deze bordjes gaan uit mensen die goed ter been zijn, want ze wijzen naar de trap waarmee je uit de tunnel naar buiten kan gaan. Mensen die niet in staat zijn om de trap te nemen, kunnen deze pijlen maar ten dele volgen. Voor hen is er een lift en de pijlen sturen je wel in de richting, maar echt bij de lift kom je niet.

En mocht je je inleven in de trein zelf, of de machinist, dan is de vraag waar de uitgang is weer een heel andere vraag.

Toegestane oplossingen

En dan zijn we tot nu toe nog heel braaf uitgegaan van definities van uitgangen waarbij het ons toegestaan is om die te gebruiken. Als we die aanname eens laten varen, dan zijn er opeens veel meer mogelijkheden. Meestal zien we die mogelijkheden niet en dat is vaak wel zo efficiënt, maar ze kunnen er ook voor zorgen dat we vast blijven zitten in gedachtenpatronen.

Als we de vraag stellen: “Waar is hier de nooduitgang?” dan krijg je al heel andere antwoorden. Dan wijzen mensen opeens naar andere bordjes, waarop poppetjes rennend op een rechthoekig wit vlak aflopen. Keurig volgen we weer de gedachtenpatronen. Maar als er echt een noodgeval is, dan laten we opeens al die patronen los en zoeken we naar de beste manier om onszelf te redden. Dan wordt opeens elke opening een uitgang.

En jij dacht dat de vraag “Waar is hier de uitgang?” een simpele vraag was?Meer inspiratie nodig? Kijk dan hier:

• Meer hoef je niet te weten…
• Inspiratie uit de cyclus der seizoenen
• De aantrekkingskracht van een mysterieuze doos
• Plastic Hema dozen, ruimte maken.
• 5 Manieren om je eigen creativiteit te vergroten

Meer artikelen in relatie tot metaforen

We kennen allemaal de vier seizoenen die ons jaar telt. Lente, zomer, herfst en winter. Elk van deze jaargetijden heeft zijn eigen charme en zijn eigen thema en mensen, dieren en planten reageren erop. Ken jij de bijzondere dagen die de overgang van de seizoenen markeren? En welke metafoorvragen in relatie tot je organisatie of project kan je hierbij stellen?

Winter
Na midwinternacht worden de nachten weer korter en de dagen weer langer. De natuur is als het ware in slaap gevallen door de lange donkere nacht en wint langzaam kracht naarmate de dagen langer worden. De levensenergie zit in de zaden, in de grond, te wachten op gunstigere omstandigheden.

Gedurende de winter wordt de kracht van de zon steeds groter. De zaden bereiden zich onder de grond al voor op de lente die komen gaat. Sommige planten kunnen niet wachten en steken hun kopje door sneeuwlagen omhoog om de zon te begroeten en de lente aan te kondigen.

Lente
Lente begint op het moment dat de dag het wint van de nacht, de lente-equinox. Op deze overgang zijn dag en nacht even lang. De natuur ontwaakt nu in volle kracht. Planten groeien en komen op. Bloemen bloeien. Bomen geven blad. Struiken maken nieuw blad met een levendig groene kleur die zo kenmerkend is voor de lente. Mensen en dieren komen vaker naar buiten om de energie van de zon op te nemen en de levensenergie door te geven.

Gedurende de lente warmte de zon de aarde op. Tegen het einde van de lente zijn de eerste vruchten al zichtbaar. Nog niet rijp, maar de voorbereiding is er al. Andere planten moeten nog aan hun vruchten beginnen, maar hebben met de kracht van de zon de basis gelegd om die klus te kunnen klaren. En dan is het midzomernacht.

Zomer
De zomer begint op de langste dag van het jaar. Vanaf dat punt neemt het daglicht langzaamaan af, elke dag een beetje. Het kenmerkende groen van de lentebladeren verdwijnt. Het blad draait zeiden ze vroeger wel, misschien wel verwijzend naar de draai die op midzomernacht plaats vond. Planten maken gebruik van de warmte van de zomer, die nu in volle kracht aanwezig is. De zon schijnt elke dag dan wel steeds een beetje minder, maar de dag is nog altijd de baas over de nacht.

Toch is de natuur al bezig met het afbouwen. Planten zijn bezig met de toekomst door de vruchten tot wasdom te laten komen. Sappig zomerfruit is al snel rijp. Snel de energie opgenomen zijn ze vaak ook een bron van snelle energie. Een hoog suikergehalte en veel vocht en daarmee vaak ook erg bederfelijk. Deze vruchten eet je het beste zo snel mogelijk van de plant. Andere planten hebben een andere strategie en zorgen hebben vruchten die langzaam hun energie opnemen. Pompoenen hebben het hele seizoen nodig om rijp te worden. Zij geven die energie ook weer langzamer af en zijn vele malen minder bederfelijk.

Gedurende de zomer komt alles tot wasdom. De planten zijn klaar. Jonge dieren worden groot en steeds zelfstandiger. Jonge bomen en struiken wortelen goed en krijgen daardoor steviger houvast. Gebruik maken van de kracht van de zon, zo lang die er nog is.

Herfst
En dan is dat moment daar. De nacht wint het van de dag. Op de herfst-equinox zijn ze nog even lang, maar daarna begint de aanloop naar de steeds langer wordende nacht. Vruchten en zaden komen nu echt tot wasdom en laten zich vallen op de grond om een plekje in de warme aarde te vinden waar ze kunnen overwinteren. Bomen en planten trekken hun energie terug uit hun bladeren en stoppen dit terug in hun takken, stam en wortels. De energie gaat weer ondergronds. Dieren leggen voorraden aan om de donkere dagen door te komen. Het onderscheid tussen de oudere dieren en de jongere dieren is nauwelijks meer waar te nemen.

De wereld wordt steeds leger en steeds stiller. Alles begeeft zich naar binnen en naar onder de grond. Het daglicht wordt steeds minder, de aarde koelt af. Alles gaat in rust. Totdat…er opeens die midwinternacht weer is…

De seizoenen en hun bijzondere overgangen

De scheidslijnen van deze seizoenen kennen we vaak wel. Als je het om je heen vraagt dan krijg je vaak de antwoorden dat het “rond de 20e van de maand december, maart, juni en september”. Maar als je dan doorvraagt waarom precies op die datum, dan krijg je vaak geen antwoord.

Toch zijn het bijzondere dagen die de scheidslijn van de seizoenen markeren. Het zijn namelijk in volgorde:

• Lente-equinox
  dag en nacht zijn even lang, overgang naar de lente, energie richt zich naar buiten
• Midzomernacht
  de korste nacht van het jaar, overgang naar de zomer, energie zit in de lucht
• Herfst-equinox
  dag en nacht zijn even lang, overgang naar de herfst, energie richt zich naar binnen
• Midwinternacht
  de langste nacht van het jaar, overgang naar de winter, energie zit in de grond

In oude culturen werden deze dagen gevierd, omdat ze keerpunten markeerden. Keerpunten die in de natuur goed zichtbaar zijn en die ook op ons inwerken.

Metafoor vragen

• Hoe kan je deze metafoor gebruiken voor jezelf?
• En voor de fase waarin je organisatie zich bevindt?
• In welk seizoen zit je team of je project?
• Welke gedrag en welke energie hoort daarbij?
• Hoe zou je de overgangen van de seizoenen in een project definiëren?
• Welke feesten horen daarbij?

Ander artikel in relatie tot metaforen: Waar is hier eigenlijk de uitgang?Meer inspiratie nodig? Kijk dan hier:

• Natuur Werkt!
• Lunchwandelen
• Inspiratie voor “Inspiratie uit de Natuur”
• Inspanning vanuit je ideeën en dromen
• Inspiratie uit de natuur!

Stel je bent docent en je ziet jezelf in een les als een kok die zowel de menukaart als de gerechten maakt…

Stel je bent docent  en je ziet jezelf in een les als een kok die een kookclinic begeleidt, waarbij jij een paar ingrediënten meebrengt en de deelnemers daar kennis mee laat maken, mee laat experimenteren en gerechten mee laat maken…

Wat zie je bij beide voor je?
Hoe zijn de lessen vormgegeven?
Wat krijgen studenten te horen van je?
Wat zijn de grote verschillen?
Wat is de houding van de studenten?
Hoeveel ingrediënten heb je nodig?
Wat leren de studenten en wat onthouden ze?
Wat bereik je en wat wil je bereiken?

 
Een wereld van verschil…
andere houding….  ander gedrag…  de kracht van het denken in metaforen!

Als je, bij de voorbereiding van een les, vanuit een metafoor werkt, krijg je een andere uitkomst dan als je het doet zoals je gewend bent. Beter of minder goed, kan je dan daarna beoordelen. Wellicht gooi je hierdoor zaken helemaal om of je pakt de stukjes van wat je bedacht hebt die je aanspreken.

Probeer het eens! Verzin een metafoor die je energie geeft en gegarandeerd dat je nieuwe inzichten en ideëen krijgt over hoe iets aan te pakken of te ontwikkelen.

beeld je eens in dat je:
- een schilder bent die met drie kleuren verf werkt;
- een tuinman bent die een tuinontwerp maakt;
- een talkshowpresentator bent die interviews afneemt;
- een journalist bent van een site à la GeenStijl.nl;
- een quizmaster bent van een wetenschapsquiz
- etc..Meer inspiratie nodig? Kijk dan hier:

• 14 Tips voor het verzorgen van een inspirerend college
• Patronen doorbreken in onderwijs
• Oprekken, trainen en voeden van je creativiteit?
• 10 Manieren van vragen stellen voor meer interactie bij een college of werkcollege
• Een Fotoboek dat anders is!